bewustopweg

Rijp is niet rot

Wed, 08 Jul 2026 12:27:34 GMT

Ik was op weg naar een feestje. De jarige was 50 geworden. Op weg naar binnen kwam ik iemand tegen die ik al lang niet had gezien. Het duurde even voor ik haar herkende.

Ik zei haar dat ze er zo anders uitzag. Ik zocht even naar het juiste woord. ‘Zo… rijp.’ Ze reageerde niet, keek me alleen maar aan met een ondefinieerbare blik. Een andere vrouw bemoeide zich met het gesprek. ‘Rijp? Dat vind ik zo’n afschuwelijk woord. Alsof je al rot bent.’

Verbaasd antwoordde ik: ‘Maar ik bedoel het als compliment. Ik vind rijp prachtig. We rijpen toch allemaal? Ik associeer rijp met volwassen, met wijs, met innerlijke stevigheid.’ Ik zei nog wat over rijp fruit, over bloemen in volle bloei en over wijn die goed op dronk is. Maar ik zag dat het niet aankwam. Ze waren niet overtuigd.

Sterker nog, ik had nog geen voet over de drempel gezet en ik had kennelijk al mijn eerste belediging uitgedeeld. Dat beloofde wat voor de rest van het feestje. ��

Op naar een schone lijn

Tue, 02 Jun 2026 18:10:15 GMT

Dragen voor een ander, het zat er al vroeg in bij mij. Ik had medelijden met alles en iedereen: de bedreigde panda, vluchtelingen, mensen die onterecht gevangen zaten, zielige familieleden.

Ik wilde ze allemaal helpen. Het liefst had ik de wereld op mijn schouders genomen. Zenleraar Ton Lathouwers zei eens: ‘Pas als de laatste mens op deze aarde gered is.’ Mijn innerlijke Moeder Theresa was het roerend met hem eens.

Wat heeft dat redderssyndroom me ongelooflijk veel gekost: energie, levensvreugde, tijd en geld. En het was uiteraard tevergeefs. Ik zadelde mijzelf enkel op met andermans ballast.

Ik leerde er helaas maar weinig van (hardnekkig tiepje ��). Medelijden bleef mijn achilleshiel.

Onlangs kwam ik bij de kern. Hoe zat het eigenlijk met mijn eigen zielige delen? Met de hulpeloze, de machteloze en het slachtoffer in mij? Daar had ik nog wel wat vrede mee te sluiten.

En ik kwam uit bij de 1e persoon in mijn leven bij wie dit redderspatroon is ontstaan: mijn moeder. Ik zag hoe zij zelf nog een kind is, afkomstig van een emotioneel niet beschikbare moeder. Hoe ze voortkomt uit een lijn van ‘motherless children’. Hoe ik er ook één ben. Rauw en waar tegelijk.

Ik zag hoe ik niet kon leunen, sterker nog: hoe ik de moeder werd van mijn moeder, zoals zoveel kinderen in vergelijkbare omstandigheden. (Wat ik daar vervolgens mee heb gedaan schreef ik onlangs in een ander blog.)

Deze rolverwisseling zorgt voor enorme verstrikking en verwarring. En het helpt geen ene f*ck. Als je eenmaal in die dynamiek gevangen zit, kun je allebei niet verder. Jij niet omdat je je vleugels niet uit kunt slaan vanwege het gewicht dat er op je drukt, en de ander niet omdat deze onbedoeld bevestigd wordt in de rol van onvermogend kind.

Het is dus zaak om terug te geven. Ook als de ander het niet lijkt te kunnen dragen. Achter haar/hem staan voorouders. Als je maar lang genoeg teruggaat in de lijn, kom je er vanzelf één tegen die stevig staat, bereid en met een open hart.

Je geeft terug simpelweg omdat het niet van jou is. Ook al zijn jouw schouders breder. Het is de wet van de kosmos: Gij zult alleen dragen wat van u is. Zo is het leven bedoeld. En zo heeft alles zijn eigen tijd, plaats en orde.

Wij kunnen niemand fixen. En niemand kan ons fixen. We moeten het zelf doen; niet alleen, maar wel zelf.

Als je teruglegt in de lijn maak je een helende beweging voor alle generaties tegelijk: voor jezelf, je voorouders en de kinderen (ook bonus-/stief- & pleeg-) die na jou komen.

Op naar een schone lijn. Dat we leven én doorgeven in vrijheid. ��

Gij zult niet dragen wat niet van u is

Sun, 17 May 2026 12:16:06 GMT

Ik was in ceremonie. Het was tijd om terug te geven aan mijn moeder wat ik mijn leven lang voor haar heb gedragen. Ik voelde het tot in mijn tenen. Maar ik kon niet. Hoe geef je terug als iemand zelf niet lijkt te kunnen dragen? Als je eigen schouders breder zijn?

Er ontstond een wonderschoon ritueel. In mijn handen had ik een zware steen, afkomstig uit een grot in Katharenland. Ik voelde het gewicht van alles waarvoor ik haar een leven lang tevergeefs heb proberen te behoeden. Mijn hart klopte als een gek. Mijn spieren trilden. Mijn kaken klemden. Ik kon niet meer. Het was tijd.

Toen was er de overgave. Met een diepe zucht legde ik de steen bij het beeld van de godin. Erop legde ik een bloem. We plaatsten er lichtjes omheen. In een gebed riepen we steun en licht aan voor mijn moeder. Het leek of de ruimte lichter werd, en heel zacht. We bleven er nog een tijd omheen zitten, stil en ontroerd.

Toch voelde ik dat het nog niet klaar was. Ik pakte een schaar en plaatste deze tegen de steen. ‘Hierbij verbreek ik onze lotsverbondenheid. Ik geef je terug: je angst, je onvermogen in het bestaan…’ Er volgde nog een hele lijst. ‘Ik ben vrij. Jij bent vrij. Jij kunt dit. Jouw ziel kan dit. Er is steun.’

In mijn ceremonieboek schreef ik: ‘Ik verklaar mijzelf vrij om mij eigen pad te gaan.’ En: ‘Het is de wet van de kosmos: Gij zult alleen dragen wat van u is. Zo is het leven bedoeld. En zo heeft alles zijn eigen tijd, plaats en orde.’

Wat een heling. En wat een bevrijding. ��✨

Het went nooit

Wed, 29 Apr 2026 18:25:19 GMT

We zijn in ceremonie. Roerloos ligt ze onder haar dekbed. Ineens gaat ze rechtop zitten en kijkt mij met een intense blik aan. ‘Ik ben aangerand toen ik 4 jaar oud was. Ik heb nooit geweten dat het zo’n impact op mijn leven had.’ ‘Wat goed dat je het nu ziet’, antwoord ik. ‘Ga dat meisje uit die benarde situatie redden’. Ze knikt en gaat weer liggen.

Alweer zo’n verhaal over de diepste schending. Ik heb er al honderden gehoord, misschien zelfs meer. Ik word er elke keer weer naar van. Het went nooit.

Dan loop ik langs het altaar. Mijn blik valt op de foto’s die de deelneemsters hebben neergelegd. Het is een bonte verzameling voormoeders, zussen, dochters en de vrouwen zelf, in alle leeftijden. Vlakbij deze vrouw ligt een zwart-wit portret van een jong meisje. Ik schat haar een jaar of 3 à 4. Met grote onschuldige ogen kijkt ze me aan. De gedachte dat iemand het in zijn harses haalt om zo’n onschuldig kind te betasten vervult me met afschuw.

Later, als ik weer langs haar matrasje loop, vraag ik: ‘Hoe is het met je meisje? Heb je haar in veiligheid gebracht?’ Ze knikt. ‘Jazeker. En ik heb hem zijn keel doorgesneden.’ Zo dan. Dat zijn geen halve maatregelen. In het ‘echte’ leven zou ik dit nooit aanmoedigen. Maar bij het doorbreken van een patroon van freeze lijkt een flinke bak woede me wel op zijn plaats.

Bij de afsluitende deelronde vertelt ze dat er wat in haar is verschoven. Het voelde altijd als iets dat haar was overkomen; nu is er een ‘hij’ die iets gedaan heeft. Een belangrijk verschil in perspectief.

Eenmaal thuis, wanneer ik het aan mijn geliefde vertel, komen de tranen. Het doet zó’n pijn, elke keer opnieuw. Die diepste schending, hoe is het toch mogelijk dat zo ontzettend veel meisjes en vrouwen hier steeds weer aan worden blootgesteld?

Een kinderlijke gedachte komt op. Als ik de godin was zou ik dit als eerste verbieden. Hoewel ik ook oorlog zou willen aanpakken. En hongersnood. En...
Maar ik ben de godin niet. Ik ben slechts één van de velen die proberen bij te dragen aan de heling van de gevolgen. Het voelt soms als dweilen met de kraan open. Maar ja, als er niemand dweilt…

Dat er ooit een dag mag komen waarop we de onschuld in onszelf en elkaar herkennen. Dat we tot in elke vezel mogen voelen dat deze onze allerliefste aandacht vraagt en de grootst mogelijke bescherming.
��️��

PS Toen ik haar toestemming vroeg om dit stukje te schrijven, hoorde ik dat het meisje op de foto haar zusje is. Die was net overleden toen dit gebeurde. Het maakt het verhaal helaas niet minder naar.

De 2e helft

Thu, 26 Mar 2026 12:03:33 GMT

Ik dacht altijd dat ik dood zou gaan op mijn 50e. Dat was zowel een aansporing om keihard te leven als een gevolg van het feit dat ik zo’n intens leven leidde. Inmiddels ben ik 51. In zekere zin ben ik misschien inderdaad gestorven. Iets in mij is definitief veranderd.

Mijn 50 ^e was een enorm kut-jaar, om het maar eens poëtisch uit te drukken. De overgang had me stevig te pakken. De fysieke ongemakken waren pittig, maar vooral de mentaal-emotionele rollercoaster ontwrichtte mij, met stevige hormonale depressies, die soms in een paar uur tijd met ware tsunamikracht op kwamen zetten.

Omdat ik ervan overtuigd was dat mijn laatste levensjaar was aangebroken, besloot ik als een gek op te ruimen in mijzelf. Als ik dan echt de pijp uitging, wilde ik zo schoon zijn als een lammetje. No unfinished business.

Om de haverklap keerde ik mijzelf binnenstebuiten in ceremonies. Oude trauma’s, patronen in mijn familiesysteem: niets bleef onaangeraakt, ook dingen waarvan ik dacht dat ik ze al lang verwerkt had. Zelfs de duisternis en de depressie zelf nodigde ik in een ceremonie uit om nader kennis te maken. Met als toetje de geboortesessie die ik plande in de week voor mijn 51 ^e verjaardag. Ik was klaar om te sterven.

En toen werd ik 51. Daar was ik niet op voorbereid. Mijn innerlijke ruimte was extreem schoon. Zoals een huis waarin je net een voorjaarsschoonmaak hebt gehouden. Ooit wordt het vast weer stoffig. Maar nu nog even niet.

Een tijd lang hing ik rond in een onbestemde leegte. Wat ging ik doen met het volgende deel van mijn leven? Nu ik 51 was kon ik net zo goed 96 worden. Een onwerkelijk besef.

Inmiddels heb ik het gevoel dat ik begonnen ben met de 2 ^e helft. Ik voel me lichter en wijzer dan ooit. In mij brandt een helder vuur. Door al het opruimwerk heb ik een enorme bak potentieel vrijgemaakt. Wat ga ik daarmee doen? Hoe ga ik bijdragen?

Op die diepe vragen ben ik nog broedende. Wat ik wel weet is dat ik andere vrouwen in deze fase wil aanmoedigen. Want hoe f*cking uitdagend de overgang ook kan zijn, het is een kans. Een kans om af te rekenen met de oude verhalen en patronen die je bezetten en jezelf opnieuw uit te vinden. Op weg naar de 2 ^e helft. Alles anders, alles nieuw!

Breekbare harten

Mon, 16 Mar 2026 18:10:15 GMT

Aangeraakt en nog een beetje stil van een weekend dat ging over Donker & Licht. Met op zaterdag de voorstelling The Dark van Alexandra Broeder over jongeren die worstelen met depressie. ‘Onze harten zijn te breekbaar voor deze wereld’, sprak een van hen. Oef, die raakte. Ik ken de donkerte zelf ook zo goed. En een ander: ‘Willen jullie straks, als het is afgelopen, nog even bij ons blijven zitten? Als een soort van bakerplaats.’ Die raakte zo mogelijk nog meer. Ik zou daar desnoods een week willen blijven zitten om de wacht te houden voor deze prachtige, gevoelige zielen die uiting geven aan dat wat wij collectief zo hard wegdrukken.

Op zondag maakten we de beweging naar het licht in onze Lichtcirkel. Het was stil, zacht en waarachtig. Met wat traantjes hier en daar. We ademden lijden in en liefde uit, we zongen Ohm als symbool voor hoe alles al 1 is en we zonden prayers naar oorlogsgebieden.

Zelf hield ik het niet droog toen ik een kaarsje aanstak voor alle politieke, religieuze en militaire leiders die, gedreven door machtswellust, ideologisch fanatisme en haat, zoveel ellende aanrichten. Dat er een lichtje mag ontsteken in hun harten en dat ze mogen ontwaken. ��️��

In een waterig maandagochtendzonnetje mijmer ik nog wat na. Het is wat om in deze wereld zo’n gevoelig hartje te hebben. Ik wens ons allen zachtheid toe. Zachtheid en heel veel verbinding. ��

Een radicale knip

Thu, 26 Feb 2026 18:10:15 GMT

Het was zondagochtend. Ik werd wakker met een onbestemd gevoel: zo’n gevoel dat maakt dat je je het liefst de rest van de dag in bed verstopt. Je kent het waarschijnlijk wel. Even later maakte ik hem wakker. Ook in hem rommelde er iets.

Er borrelde een wild plan in mij op. ‘Laten we een radicale knip zetten. Er nog langer over praten helpt niet. Klaar met deze energie! Tijd voor actie!’

Even later renden we in ons blootje de voortuin in. Het was koud en nat. Hij deed burpees, terwijl ik als een gek over het grasveld sprong met mijn armen in de lucht. Wat een onvergetelijk uitzicht moet de buurvrouw hebben gehad. ��

Maar daarover maakten wij ons niet druk. Intussen rolden wij over het natte gras, waarna er een molshopen-gevecht begon; een soort sneeuwballengevecht, maar dan met molshopen. Daarna renden we naar de achtertuin, waar we elkaar uitgebreid onder de tuinslang zetten (met een hoop gegil en gewapper met ledematen van mijn kant).

Binnen onder de koude douche keken we elkaar verrukt en buiten adem aan. ‘Hoe voel jij je?’ ‘Fantastisch, springlevend. Jij?’ ‘Ik ook. Ik tintel helemaal.’

Even later zaten we aan tafel, helder en gefocust. Voor ons een stapel papier, pennen en stiften. Tijd om nieuwe plannen uit te broeden voor het komende jaar. Terug naar de Tekentafel. Wat een perfecte start van de dag. Ik kan het iedereen aanbevelen. ��

Op naar een kakelverse start!

Laat ons een licht aansteken

Fri, 09 Jan 2026 11:57:13 GMT

Ik ben in een ceremonie. Ik dool rond in een mistig niemandsland, niet helemaal op mijn gemak. Ik zoek, ik wacht. Ik houd het uit.

Ineens weet ik het. Wat is er nodig in tijden van verwarring? Meer God. Meer Licht. Meer Bron. Of hoe je dat Ene alomvattende maar wilt noemen.

Ik duik diep in meditatie. Zoals zo vaak voel ik de pijn van de wereld. Dit keer gaat mijn hart uit naar die mensen die gevangen zijn genomen en die mogelijk foltering wacht. Ondraaglijk.

Wat kan ik doen? Ik ben machteloos, hier op mijn meditatiekussen. Of toch niet? Ik pak een kaars en zet hem bij het altaar. Tegen vriendin en medereizigster Marloes zeg ik:

‘Ik steek een licht op voor alle gevangenen die met angst en beven mogelijke foltering afwachten.

Ik steek een licht op voor alle beulen, ook mijn innerlijke beul.

Ik steek een licht op voor alle jonge mensen die in deze verwarrende tijden de weg naar het licht kwijtraken.
Opdat wij allen mogen ontwaken en het licht herkennen dat we zijn.’

We zuchten. Op onze knieën nemen we plaats voor het altaar, het hoofd op de grond. Alle liefde en lichtkracht die we in ons hebben sturen we in gedachten naar deze mensen die zich in het duister bevinden. We bidden.

Na dit gebed kijken we lang in stilte naar de kaars, ontroerd.

Heeft het geholpen? Ik hoop het. Mijn mist is in elk geval geweken. Mijn innerlijke hemel is kraakhelder. En ik weet opnieuw, met nog meer zekerheid dan eerder: Ik wil een licht zijn in deze wereld. Een baken. Juist nu.